Chelyabinsk Meteor Patlamasının Tozunda Bulunan Benzeri olmayan Yapıya Haiz Egzotik Kristaller

Araştırmacılar, korunmuş göktaşı tozu tanelerinde olağandışı şekillere haiz benzersiz karbon kristalleri buldular. Toz, 2013 senesinde Rusya’nın Chelyabinsk kentinde meydana gelen bir uzay kayası patlamasının sonucuydu. Göktaşı 15 Şubat 2013’te Rusya’nın cenup bölgesindeki Chelyabinsk şehrine düştü. 18 metre çapında ve 12.125 ton ağırlığındaydı. Uzay kayası, saatte 66.950 km hızla Dünya’ya doğru fırladı, sadece Dünya atmosferine girdikten sonrasında Chelyabinsk’in 23.3 km yukarısında patladı. Göktaşı, çarpıştıktan sonrasında altyapıya zarar vermenin ve insanları yaralamanın yanı sıra, Dünya yüzeyinde ufak göktaşları bıraktı. Şimdi, The European Physical Journal Plus’ta gösterilen yeni bir çalışmada, bilim adamları büyüleyici yapıları keşfetmek için meteor tozlarını incelediler. Meteorlar çoğu zaman atmosferde yandıklarında azca oranda toz üretirler. Bununla beraber, bu toz parçacıkları oldukça ufak olduklarından yada rüzgarla sürüklendikleri ya da düşerek suya düştükleri için bilim adamları için seyretmek zor olsa gerek. Sadece NASA’ya nazaran, Chelyabinsk patlamasından sonrasında, meteor tozu tüyleri atmosferde asılı kaldı. Dünya yüzeyine düşmeden ve yerleşmeden günler ilkin. Bu toz parçacıkları da patlamadan kısa bir süre ilkin yada sonrasında yağan kar tarafınca korundu. Araştırmacılar tozu mikroskop altında incelerken benzersiz bir kristal türü gözlemlediler. Bulguyu takiben, araştırmacılar kristalleri derinlemesine incelemek için kuvvetli bir elektron mikroskobu kullandılar. Takıma nazaran, “bir elektron mikroskobu kullanarak kristalleri bulmak, ufak boyutları sebebiyle oldukça zordu.” Ek olarak “benzersiz morfolojik özelliklere” haiz daha çok kristal keşfettiler. Yarı küresel ve neredeyse küresel olmak suretiyle iki değişik şekilde oldukları bulunmuş oldu. Bazıları altıgen çubuklar şeklindeyken, ötekiler kabuk şeklinde görünüyordu. Araştırmacılar, X-ışınlarını kullanarak daha çok çözümleme yaparak kristallerin bileşimi hakkında bir düşünce edinebildiler. Kalbinde merkezi bir nanokümeyi çevreleyen grafit katmanlarından yapılmışlardı. Araştırmacılara nazaran buckminsterfullerene (C60) yada polyhexacyclooctadecane (C18H12) nanokümeler için aday olabilir.Araştırmacılar, kristallerin meteor patlaması esnasında yüksek ısı ve yüksek tazyik koşulları altında oluştuğunun altını çizdi. Şimdi bilim adamları, kristallerin Chelyabinsk meteor patlamasına özgü olup olmadığını yada herhangi bir meteor kırılmasının ortak bir yan ürünü olup olmadığını belirlemek için öteki uzay kayalarından gelen göktaşı tozunu izlemeyi hedefliyorlar.

Teknoloji Haberleri